Op 11 maart vindt bij het Nederlands Veteraneninstituut (NLVi) in Doorn een bijzondere pitch plaats voor het ontwerp van de Witte Anjer Prijs 2026. Op verzoek van Comité Veteranendag is aan Amy van Son, als initiatiefnemer en curator van het landelijke kunstproject Helmen Vol Verhalen, gevraagd om drie kunstenaars(collectieven) voor te dragen die deze betekenisvolle opdracht mogen pitchen.

Deze vraag vanuit het Comité Veteranendag is een inhoudelijke erkenning van jarenlange expertise in het zorgvuldig verbinden van veteranenverhalen, kunstenaars en maatschappelijke context.

​"Vanuit mijn professionele rol als initiatiefnemer én inhoudelijk curator van Helmen Vol Verhalen werk ik al jarenlang op het snijvlak van kunst, erkenning en narratief erfgoed. Juist die ervaring maakt dat een voordracht voor de Witte Anjer Prijs niet gaat over esthetiek alleen, maar over betekenis, integriteit en symbolische kracht." aldus Amy van Son

Helmen Vol Verhalen is uitgegroeid tot een uniek cultureel platform waarin veteranen, militairen, kunstenaars en samenleving elkaar ontmoeten via kunst en verhaal. Elk kunstwerk binnen het project ontstaat vanuit een persoonlijk gesprek, een gedeelde ervaring en een diepgaande artistieke vertaling van een missieverhaal.

Waar woorden soms tekortschieten, biedt kunst een andere taal. Een taal van vorm, materiaal en symboliek. Hierdoor ontstaat niet alleen erkenning voor veteranen, maar ook begrip binnen de samenleving en het onderwijs. Kunst wordt zo geen illustratie van een verhaal, maar een drager van herinnering, verwerking en verbinding.

Deze werkwijze heeft bewezen dat kunst een duurzame brug kan slaan tussen het militaire domein en de civiele maatschappij. Niet door sensatie, of een zogenaamde 'quick fix' maar door authenticiteit en door een echte en wezenlijke ontmoeting.

Het kunstenaarsduo Mainkunstenaars (Ien Sluyters en Marjon Deul) werkt vanuit een klassieke beeldhouwkundige basis met materialen als staal, klei en was. Hun kracht ligt in het tastbaar maken van emotie en ervaring.

Binnen Helmen Vol Verhalen doken zij met volledige toewijding in de missie-ervaring van Marechausee  veteraan Rico Briedjal en vertaalden dit naar de staalwandsculptuur “Radar Love”, waarin niet alleen het verhaal maar vooral het gevoel van het moment centraal staat.
​
Hun werk kenmerkt zich door een toegankelijke vormentaal bij zware maatschappelijke thema’s zoals oorlog, migratie en leven en dood. Juist die balans tussen diepgang en toegankelijkheid maakt hun benadering bijzonder geschikt voor een prijsobject dat erkenning en waardering symboliseert.

​Het kunstenaarsduo Kunstconstructie (Françoise Braun en Casper Teijgeler) opereert op het snijvlak van beeldende kunst, architectuur en publieke ruimte. Hun werk creëert geen objecten alleen, maar ervaringsruimtes die reflectie en verbinding stimuleren.

Binnen hun bijdrage aan Helmen Vol Verhalen richtten zij zich expliciet op het thuisfront van Luchtmacht veteraan Harrie Vorsteveld en zijn thuisfront Leida en Björn. Vanuit gesprekken ontstond het concept van nieuwe symbolische “batons” als eerbetoon aan partners en gezinnen die tijdens missies onzichtbaar meedragen. Hiermee tonen zij een zeldzame conceptuele diepgang: erkenning niet alleen voor de militair, maar ook voor de context waarin dienst en inzet plaatsvinden. Hun monumentale en reflectieve benadering sluit naadloos aan bij de symbolische lading van de Witte Anjer als nationaal teken van waardering.

Kunstenaar Yvonne Beelen (Studio Ytopia) maakt sociaal bewogen en interactieve kunst die verbinding en bewustwording centraal stelt. Haar specialisatie in porselein — een materiaal dat tegelijkertijd krachtig en kwetsbaar is — geeft haar werk een bijzondere symbolische gelaagdheid.

Voor Helmen Vol Verhalen creëerde zij een porseleinen sculptuur geïnspireerd op het verhaal van Brigitte Koopman, een vrouwelijke marineveteraan tijdens Operatie Desert Storm. Door een gehaakte helm te vertalen naar porselein verbeeldt zij op indringende wijze de kracht in kwetsbaarheid: van soldaat, van mens en van vrouw in een traditioneel mannelijk domein.



​Haar expliciete artistieke visie om voor de Witte Anjer Prijs een porseleinen sculptuur te ontwikkelen toont een diep begrip van waardering, fragiliteit en duurzame herinnering als artistiek concept.

De keuze voor deze drie kunstenaars(collectieven) is bewust samengesteld vanuit complementariteit:

• materiële emotionele verbeelding (Mainkunstenaars)
• ruimtelijke en symbolische reflectie (Kunstconstructie)
• kwetsbare, verbindende sculpturale narratieven (Studio Ytopia)

Samen vertegenwoordigen zij drie artistieke talen die elk op eigen wijze erkenning, herinnering en maatschappelijke verbinding kunnen vertalen naar een betekenisvol ontwerp voor de Witte Anjer Prijs.

De Witte Anjer staat symbool voor waardering en erkenning voor Nederlandse veteranen. Een prijs die deze symboliek draagt, vraagt om meer dan vormgeving. Het vraagt om inhoud, respect en begrip voor de verhalen die eraan ten grondslag liggen.

Vanuit mijn jarenlange werk met Helmen Vol Verhalen zie ik dagelijks hoe kunst een ruimte kan openen voor dialoog, begrip en verwerking. Door kunstenaars zorgvuldig te koppelen aan verhalen van dienst en inzet, ontstaat kunst die niet alleen wordt bekeken, maar wordt gevoeld en gedragen.

De voordracht van deze drie kunstenaars aan Comité Veteranendag is dan ook een ijkpunt, een voortzetting van een bredere missie: het zichtbaar maken van verhalen die ertoe doen, en het versterken van de verbinding tussen veteranen, militairen en de samenleving.

In die zin is deze bijdrage een curatoriële selectie, maar ook een inhoudelijk statement. Dat erkenning vorm mag krijgen in kunst die authentiek, zorgvuldig en betekenisvol is — en die recht doet aan de mensen achter het uniform. Na 11 maart zal de maker van de Witte Anjer Prijs bekend worden gemaakt door Comité Veteranendag. 

Stichting Veteranen Helmond organiseert deze gratis te bezoeken tentoonstelling in de Bibliotheek van Helmond.

'Helmen vol Verhalen' is een landelijk project waarin veteranen worden gekoppeld aan kunstenaars. Deze kunstenaars vertalen het persoonlijke missieverhaal van de veteraan in een kunstwerk, waarbij de ‘helm’ als metafoor voor het militaire beroep dient. Het project biedt een indrukwekkend inzicht in de werkelijkheid en de impact van militaire missies op de veteranen en hun thuisfront. Met een Helm in het gemeentewapen en in het logo van Stichting Veteranen Helmond is de link snel gelegd. 

Waarom dit project?
Als oud-matroos en veteraan leidt Amy van Son het project 'Helmen vol Verhalen'. Het doel is om meer begrip en erkenning voor veteranen te krijgen. Veel Nederlanders weten niet wat het betekent om op missie te gaan. De verhalen in dit project geven een waardevol beeld van deze ervaringen.

Amy van Son brengt met 'Helmen vol Verhalen' een eerbetoon aan degenen die hun leven wijden aan de bescherming van vrijheid en vrede.
Kom langs en ontdek de indrukwekkende verhalen van onze veteranen!
​
Programma
16 - 26 september: Tentoonstelling “Helmen vol verhalen” in de Bibliotheek van Helmond, gratis toegankelijk tijdens de openingstijden van de Bibliotheek.

Op 26 september geeft projectleider Amy van Son om 15.30 en om 19.00 uur een lezing en rondleiding over het project en de samenwerkende veteranen en kunstwerken. 

​

HELMOND - Vanuit de cockpit wordt het publiek secuur onder schot gehouden, terwijl de raketinstallatie meedraait met hun bewegingen. Tachtig jaar na de bevrijding is de oorlog plots angstaanjagend dichtbij in hartje Helmond.

Siel Peijs 15-09-24 Bron: ED,,Wat zijn dit voor knopjes?”, vraagt de 8-jarige Julian Prinsen, terwijl zijn vingers onderzoekend over de joystick gaan. ,,Die zijn om de raketten te lanceren”, antwoordt commandant Riccardo droogjes. ,,Dus die zullen we maar even niet gebruiken.”
Julian is met zijn zusje Nina in een Fennek gekropen, die deze zondag prominent staat opgesteld op het Helmondse Piet Blomplein. Om beurten mogen ze de lanceerinrichting op het dak van het legervoertuig besturen. ,,Net als een computerspel”, merkt Nina (10) op. ,,Met een groen schermpje waarmee je kunt richten.”

De Fennek is onderdeel van de manifestatie ‘Helmond, Samen voor vrijheid’, die door Stichting Veteranen Helmond georganiseerd wordt in het kader van 80 jaar vrijheid. Een thema dat meer dan ooit actueel is, zegt voorzitter Albert van Dam: ,,Vandaar dat we Defensie betrokken hebben bij de organisatie. Dankzij hun voertuigen en demonstraties maken we onze veteranendag ook voor een jong publiek interessant.”
Dat werkt, ziet commandant Riccardo. Zijn voertuig is in trek. ,,Ik sta continu uitleg te geven. Straks heb ik geen stem meer over”, zegt hij lachend. Om direct toe te voegen dat het voor een goede zaak is: ,,Als je de situatie in Oekraïne ziet snap je hoe belangrijk het is om ons verhaal hier te vertellen.”

,,Ik ben weleens bang voor oorlog”, kinkt Nina bedeesd, als ze de Fennek uitstapt. ,,Want we zijn al eens aangevallen.”

,,Er lopen veel kinderen rond”, constateert burgemeester Elly Blanksma tevreden. ,,Goed. Want het is belangrijk dat ook zij de betekenis kennen van 80 jaar vrijheid.”
​
Tussen de moderne en historische legervoertuigen, raketinstallaties en voorlichtingskramen lopen veel oorlogsveteranen rond. Blanksma opende aan het begin van de middag de fototentoonstelling Helmen Vol Verhalen in de bibliotheek, over ervaringen van uitgezonden militairen. Tegen het eind van de veteranendag heeft ze nog een verrassing in petto.
Voor alle ruim 600 Helmondse veteranen heeft de gemeente een speciale munt laten drukken, gebaseerd op het winnende ontwerp van basisschool De Goede Herder voor een nationale veteranenmedaille. Een zichtbaar geëmotioneerde Annemie Elgers, weduwe van de in april overeden kapitein der mariniers b.d. Wim Elgers, nam het eerste exemplaar in ontvangst. Blanksma: ,,Met deze munt laten we zien hoe trots we zijn op alle mensen die waar ook ter wereld vechten voor onze vrijheid.”

Foto's uitreiking coin 'Altijd Samen' door Wilbert Linders Veteranen Helmond 

We vieren en herdenken dat Nederland 80 jaar geleden werd bevrijd. En dat we sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog in vrijheid leven. Daarvoor vinden diverse activiteiten plaats in en om Helmond. Op 14 en 16 september openen daarvoor twee nieuwe tentoonstellingen.In het Paviljoen in het Burgemeester Geukerspark is al maanden een groeiende tentoonstelling te zien.

De naam Museum Helmond x Vrijheid, waarbij de x staat voor het Engelse woord ‘meets’, is verbonden met de viering van 80-jarige bevrijding van Helmond. Museum Helmond roept iedereen op met eigengemaakte kunst te laten zien wat vrijheid voor hen betekent. De ingeleverde werken worden in het paviljoen opgehangen en maken de tentoonstelling af. Diverse Helmondse organisaties vullen dit museum aan met hun eigen tentoonstellingen op diverse locaties.

Lees ook: Je eigen kunstwerk in tentoonstelling Museum Helmond x Vrijheid

Vrijheidsrok
De nieuwe Helmondse bevrijdingsrok, gemaakt tijdens workshops in juli in het Kasteel door de Helmonders, is op 28 september van 14.00 uur tot 16.00 uur te zien. De onthulling is in het Paviljoen van het Burgemeester Geukerspark.
Lees ook: Bevrijdingsrok maatje XXXL past alle Helmonders

Tentoonstelling in de Elzas Passage 14-29 september
Gedurende twee weken kun je in de Elzas Passage een bijzondere tentoonstelling bezoeken, georganiseerd door Heemkundekring Helmont. Hier duik je in de geschiedenis van de bevrijding van Helmond met films, foto’s, en historische materialen.

Voor de kinderen is een speurtocht uitgezet door het centrum van Helmond. Doe mee en maak kans om een prijs te winnen! De tentoonstelling is te zien in het winkelpand in de Elzas Passage 47. Hier begint ook de speurtocht.

Tentoonstelling in Bibliotheek Helmond-Peel 16 t/m 26 september
Deze door Stichting Veteranen Helmond georganiseerde foto-expositie kun je gratis bezoeken tijdens de openingstijden van de Bibliotheek van Helmond.

​‘Helmen vol Verhalen’ is een landelijk project. Met als doel om meer begrip en erkenning te krijgen voor veteranen. De verhalen in dit project geven een beeld van hun ervaringen. Oud-matroos en veteraan Amy van Son brengt met ‘Helmen vol Verhalen’ een eerbetoon aan degenen die hun leven wijden aan de bescherming van vrijheid en vrede. Kunstenaars vertaalden persoonlijke verhalen van veteranen in een kunstwerk.